Sındırgı depremi | Deprem uzmanı Prof. Dr. Şükrü Ersoy: Marmara'yı tetiklemez

Giriş Tarihi: Son Güncelleme:
Fatih Murat Erdoğan | ahaber.com.tr Haber Merkezi
Sındırgı depremi | Deprem uzmanı Prof. Dr. Şükrü Ersoy: Marmara'yı tetiklemez

Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde dün saat 19.53'te 6,1 büyüklüğünde deprem meydana geldi. 12'si metruk 16 bina yıkıldı, bir kişi hayatını kaybetti. Bölgede artçı sarsıntılar devam ediyor. Gelişmeleri A Haber canlı yayınına katılan deprem uzmanı Prof. Dr. Şükrü Ersoy değerlendirdi.

Balıkesir'de dün akşam 19.53'te 6,1 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Deprem, merkez üssü Sındırgı ilçesinin merkezinde bir binanın yıkılmasına çok sayıda binanın da hasar görmesine neden oldu. Balıkesir'in yanı sıra İzmir, Çanakkale, Bursa, İstanbul ve Yalova başta olmak üzere Marmara ve Ege Bölgesi'ndeki birçok ilde şiddetli bir şekilde hissedildi.

İlçe merkezinde yıkılan binanın enkazından çıkarılan dört kişiden 81 yaşındaki Nihat Önbaş yaşamını yitirdi. Peki Sındırgı depremi ne mesaj veriyor? Marmara'yı tetikler mi? Gelişmeleri A Haber canlı yayınına katılan deprem uzmanı Prof. Dr. Şükrü Ersoy değerlendirdi.

DEPREM BÖLGE İÇİN SÜRPRİZ DEĞİL

Prof. Dr. Şükrü Ersoy: 6.1 büyüklüğündeki deprem bu bölge için normal depremlerden bir tanesi. Hiçbir sürprizi yok. Çünkü Türkiye bir deprem ülkesi. Batı Anadolu'da onlardan bir tanesi. Batı Anadolu'da çok sayıda fay var. Marmara Bölgesi'nden biraz daha farklı olmak üzere. Ama genellikle fay boyları kısa ve deprem büyüklükleri de Marmara Denizi'nin içerisindeki kadar büyük olmayabilir. 7 civarında olabilir.

Simav fayı önemli. Gediz'den başlayıp Simav'dan geçip Sındırgı'ya doğru ve bu deprem de Sındırgı'nın batısında 10-15 km uzunluğunda bir fay üzerinde meydana geldi. Dolayısıyla öyle görünüyor ki müstakil bir ana şok. Zaten artçılarını yaşıyoruz. Yani Simav fayının orta yerlerinde değil. Çünkü Simav ve Gediz de geçmişte sabıkalı yerlerden biri deprem açısından. Batı Anadolu'nun genelinde zaten 1970'ten beri deprem yok. 6.1'de çok hissedilebilir bir deprem ama normal şartlar altında hasar vermesi beklenmez. Çünkü birazcık mühendisliğine dikkat ettiğiniz köy evi ya da şehirdeki betonarme yapılar çok katlı binalar buna dayanır. Dayanması gerekir.

Olması gereken bu ama gerçek tablo farklı. Can kaybımız bile var. Metruk binalarda yıkılma var. Bir tane o karakteristik, dünden beri medyada gösterilen bina. İnşaat mühendisi arkadaşlarımız dün programlara katıldığımız A Haber'de onların demesi tabii ki iş yeri oluşması için ona uygun düzenlemeler yapılmış ama şeye uymuyor, yönetmeliklere ve zafiyet yapacak işler yapılmış.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

6,1'LİK DEPREM BU BÖLGELERDEKİ STRESİ ARTTIRMIŞ OLABİLİR Mİ?

Stres dediğimiz olay bir yerde boşalırken bir yere transfer oluyor. Yani yer kabuğu da sistem böyle çalışıyor. Ama bir çırpıda işte şurayı tetikledir demek spekülatif olur. Fakat teorik olarak gayet tabii bu artçıların da ilerleme yönlerine göre bir tarafta yeni bir deprem olabilir mi? Teorik olarak olabilir ama bunu kesin kes olacakmış gibi ifade etmek yanlış olur ya da şöyle olabilir; 6 noktadan sonra 1-2 aya varan artçılardan sonra bu bölge tamamen sönümlenmiş olabilir. Fakat bu bizim deprem gerçeğimizi değiştirmez.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

6 VE ÜSTÜ DEPREM OLUŞTURABİLECEK YERLER NERELER?

Türkiye'nin deprem haritasında kırmızı çizgilerin göründüğü her yerde risk var. Bakın Balıkesir'de, Bursa'da risk var. Sadece Yalova, Sakarya hattında bir risk yok. Çünkü orası 99'da depremin oluşturmuş enerji boşalmıştı. Çanakkale civarlarında bakın yine buralarda önemli depremler var. Körfez boyunca kırmızı çizgiler var. Bu kırmızı çizgiler eğer yakın bir zamanda deprem oluşturmamışsa bir risk taşıyor demektir. Tekrarlanma süreleri dolduğu anda devam edebilir. Ama tarihsel dönem içerisinde de şurada 1964 depremi var. Yenice Gönen depremi var. Bakın şu sarı çizgi depremini oluşturmuş 1953 yılında Yenice Gönen fayı. 7'ye yakın büyüklükteki depremler bunlar. Dolayısıyla güçlü depremler, yıkıcı depremler. Şurada bir Manyas depremi var. Tabii bu risk altında olan yerlerde Bursa'yı da sayabiliriz. Gemlik'i biliyorsunuz aylarca devam eden deprem aktivitesi. Buralar da riskli olduğunu zaten bağıra bağıra söylüyor yani.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

BÖLGEDE DEPREMLER 7'NİN ÜZERİNE ÇIKABİLİR Mİ?

Bunlar Kuzey Anadolu Fayı'nın Bolu'ya kadar giden, İznik Gölü'nün güneyinden geçen bir hat. Bunların tarihsel dönemler içerisinde büyük depremleri var. Dolayısıyla tekrarlandığı takdirde 7 ve biraz üzerine çıkabilecek depremleri yaratır. Batı Anadolu'nun karakteristik durumundan biraz daha farklı bu burada. Tabii bu mekanizma, deprem mekanizması Marmara'da ayrı çalışıyor, Batı Anadolu'da ayrı çalışmakla birlikte kesişim noktalarından iki sistem ortak çalışıyor. Mesela İznik Gölü burada bir deprem gölü aslında. Çünkü bakın hemen kenarından bir fay geçiyor. Yani genellikle çukur yerler, alüvyonların olduğu yerler buraların kenarlarından fay geçtiğini sıkça şahit oluyoruz zaten. Tesadüf yerler değil.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

MARMARA İÇİN NE SÖYLEYECEĞİZ?

Sındırgı depreminin Marmara'yı tetiklemesi mümkün değil. Hissetmek başka bir şey, hepimiz evlerde hissetmiş olabiliriz. Nitekim geniş bir alanda hissedildi ama her depremin her bölgedeki fayın deprem tarihi ayrı. Yani şu güney kol üzerindeki ya da orta kol da diyorlar, bu fay üzerindeki deprem tarihiyle şu beklediğimiz kuzeyde iki sarı alanın yani şurası gelecekte deprem oluşturacak bir bölge. Ama bazı sebeplerle 7.5 büyüklüğündeki depremin o kadar büyük olmayacağı, 7.2'ye varan deprem oluşturabileceği konusunda yaygın görüşler oluşmaya başladı. Ama bu bildiğimiz fay çizgileri Marmara Denizi'nin içerisindeki faylar bundan ibaret değil. Buraya yansımamış boyutta da yine deprem oluşturabilecek faylar var. Bunlar eninde sonunda büyük depremler oluşturacak 7'ye varan. Çünkü tarihsel süreç içerisinde bunlar olmuş. Dolayısıyla gelecekte de olacak.

ANADOLU VE AVRUPA YAKASI FARKI NEDEN?

Tamamen zeminsel faktörlerden kaynaklı bir durum. Çünkü Avrupa Yakası'ndaki zemin biraz daha deprem dalgalarını hissettiren bir zemine sahip. Dolayısıyla oradaki vatandaşlar bu yapı stoklarında bunu daha çok hissetmişlerdir. Anadolu Yakası öyle değil. Anadolu Yakası'nın zemini belki de Türkiye'nin en sağlam zeminlerinden bir tanesi. Dolayısıyla orada az hissetmeleri normal. Ama hissedilen yerlerin fazla olduğu yerlere baktığınızda yüzde 90'ı zeminsel faktörler. İşte Bursa olsun, İzmir olsun, buralar fazla hissetmiş. Bence en büyük faktör zeminsel.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

COĞRAFYAYA GÖRE RİSKLİ ALANLAR NERELER?

Her gün hissedilmiyor ama yüzlerce deprem oluyor. Bir ayda 2.000'den fazla deprem oluyor Türkiye topraklarında. Dolayısıyla ne zaman dörde vardığı zaman insanlar hissediyor. Ama 5,5'u geçtikten sonra da maalesef hasarlar meydana gelebiliyor.

Tabii Türkiye sadece Batı Anadolu'dan ibaret değil. Doğusunda, kuzeyinde, güneyinde deprem oluşturabilecek faylar ve bundan etkilenebilecek yerleşim yerleri var. Batı Anadolu'da 1970'ten beri 7'ye varan büyüklükte bir deprem olmadığını düşünürsek İzmir çevresinde, işte Balıkesir, Kütahya çevresinde, depremlerin olması çok normal. Zaten Simav yani Sındırgı'nın daha doğusundaki Simav'ın kuzeyinde de aylarca süren depremler oldu. Mesela onların o tür etkinliğin büyük bir deprem getirmesi beklenmiyor zaten. Fay uzunlukları kısa ama çok sayıda deprem oluşturuyor. Bazen yer kabuğu stresini küçük sürünmelerle ortaya çıkarıyor enerjiyi ve büyük bir deprem gelmeyebiliyor. Dolayısıyla şurada büyük deprem olacaktır demek o kadar kolay değil. Yer kabuğu çok kaotik. Çok karmaşık.

Ekran görüntüsü / A Haber Ekran görüntüsü / A Haber

İSTANBUL'DA NERELERE DİKKAT EDİLMELİ?

Kentsel dönüşüm konusunda hem deprem bölgesinde hem Türkiye'nin çeşitli yerlerinde çok ciddi çalışmalar var. Çok hızlı çalışmalar var. Bu sevindirici. Ama yeterli mi dersek yeterli olmayabilir. Şunun için İstanbul'da ve çevresinde bir defa hedef küçültmek gerekiyor. 1,5 milyonluk yapı stokunun hepsi değil. Yıkılacaklar belli. Nereler etkileneceği? İşte kıyı kesimi başta olmak üzere kıyıdaki zeminlere öncelik vermek gerekiyor. Dolayısıyla bu önceliği verirseniz depreme yakalanmayabilirsiniz.

Mobil uygulamalarımızı indirin